|E shtunë, Qershor 24, 2017

Historia e zgjedhjeve presidenciale në ShBA – nuk mund ta besoni se me çfarë çudirash janë karakterizuar ato 

Slogani më i keq elektoral në historinë e zgjedhjeve presidenciale amerikane i përket Al Smithit, i cili ishte kundër prohibicionit (ndalimit të prodhimit dhe shitjes së pijeve të forta alkoolike). Për të treguar mbështetjen e tij për prodhimin, shpërndarjen dhe shitjen e alkoolit, ai shpalli moton: ”Votoni Al Smithin, dhe ai do t’i bëjë të vërteta ëndrrat tuaja të lagështa”.

Zgjedhjet e vetme të “pastra” në historinë amerikane, qenë më gjasë ato të vitit 1789, kur Xhorxh Uashingtoni garoi pa asnjë rival. Madje edhe në atë rast, Aleksandër Hamiltoni u përpoq të vidhte vota nga zv.presidenti potencial, Xhon Adams.

Vetëm në vitin 1856, Kongresi Amerikan miratoi heqjen e pronësisë mbi tokës si një kusht për të qenë votues në zgjedhjet presidenciale.

Në vetëm një rast një kandidat i vdekur ka qenë pjesë e procesit zgjedhor. Gjatë zgjedhjeve të vitit 1872, presidenti në detyrë Uliks S. Grant garoi kundër një kufome. Rivali i tij, Horac Grilli, vdiq pak ditë para zhvillimit të zgjedhjeve. Sigurisht që zgjedhjet u fituan nga Grant.

Në vitin 1870, Kongresi miratoi Amendamentin 15, që i jepte të drejtën e votës afro-amerikanëve dhe njerëzve të tjerë jo të bardhë. Megjithatë, e drejta një zezaku për të votuar mohohej shpesh në pjesë të ndryshme të jugut dhe veriut të SHBA-së deri në vitin 1960.

Në vitin 1872, Suzan B. Entoni u arrestua pasi u përpoq të votonte në zgjedhjet presidenciale. Në të njëjtën kohë, Sozhurner Truth, një ish-skllave dhe avokate kërkoi të votojë në Miçigan, por u dëbua nga qendra e votimit. Gratë amerikane të të gjitha racave, e fituan të drejtën e votës vetëm në vitin 1920.

Kongresi i dha për herë të parë të drejtë indianëve në SHBA të votojnë në zgjedhjet presidenciale të vitit 1924. Megjithatë disa shtete i penguan ata të votonin deri në vitet 1940.

Xhorxh Uashingtoni e shpenzoi një pjesë të mirë të buxhetit të tij të fushatës për blerjen e 600 litrave pije alkoolike, për të qerasur votuesit e mundshëm.

Kushtetuta e SHBA-së nuk e përcaktonte në fillim datën e mbajtjes së zgjedhjeve, çka do të thoshte se në fillim të viteve 1800, qytetarët mund të votonin nga muaji prill deri në dhjetor. Në vitin 1845, Kongresi vendosi që dita e votimit të jetë të martën e parë pas të hënës së parë të nëntorit, që vinte pas të korrave të vjeshtës dhe para se kushtet e dimrit ta bënin udhëtimin shumë të vështirë.

Festa e inaugurimit të presidencës së Edrju Xheksonit ishte aq e egër, sa që presidenti doli vjedhurazi nga Shtëpia e Bardhë dhe e kaloi natën në një hotel. Në fund, shërbëtorët zvarritën deri në lulishte kazanët me ushqime, për të joshur turmën të dalë jashtë godinës presidenciale.

Norman Tomas i Partisë Socialiste të SHBA-së, garoi më shumë herë se çdo kandidat tjetër në histori . Ai tentoi presidencën 6 herë, por nuk arriti të zgjidhej në asnjë rast.

Xhorxh Uashingtoni hezitoi të bëhej president, dhe i vuri në dukje sekretarit të tij të ardhshëm të luftës, Henri Noks, se zgjedhja president e bënte të ndjehej sikur qe duke shkuar në “vendin e ekzekutimit të tij”.

Xhelozia e Xhon Adamsit mund të ketë pasur shumë të bëjë me mungesën e njohjes së tij publike se sa me një antipati ndaj vetë Uashingtonit. Xhon Adams ankohej se arsyeja e vetme pse Xhorxh Uashingtoni ishte “zgjedhur për çdo gjë”, duke përfshirë edhe si president, kishte të bënte me faktin se “ai ishte më i gjatë se cilido tjetër në dhomë”.

Deri në vitin 1937, presidentët nuk betoheshin para datës 4 mars të vitit të ardhshëm, pasi duhej shumë kohë për të numëruar votat dhe nxjerrë rezultatin e zgjedhjeve. Pas futjes në përdorim të teknologjisë më të mirë, Amendamenti 20 e zhvendosi ditën e inaugurimit mesditën e 20 janarit.

Kur demokrati Stefën A. Dagllas e quajti Abraham Linkolnin njeri “me dy fytyra” gjatë një viti elektoral, ky i fundit u përgjigj:”Po të kisha edhe një fytyrë tjetër, vërtet mendoni se do të mbaja këtë që kam aktualisht?”

Zgjedhjet e para ku u përdor një makineri votimi ishin ato të vitit 1892. Edhe pse pajisja qe shpikur më herët, kandidatët e kundërshtuan në fillim përdorimin e saj për shkak se eliminonte blerjen e votës.

Gjatë zgjedhjeve presidenciale të vitit 1920, një kandidat nga një parti e tretë, Eugjen V.Debs, garoi në zgjedhje nga burgu. Ai ishte dënuar për shkak të kundërshtimit të Luftës së Parë Botërore. Në fund, Debs fitoi 3 për qind të votës popullore.

Xhorxh Uashingtoni ka mbajtur fjalimin më të shkurtër në ceremoninë e inaugurimit presidencial, me vetëm 135 fjalë. Ndërkohë ai i Uilliam Henri Herrisonit ishte 8.445 fjalë. Herrison foli për më shumë se dy orë nën një stuhi të madhe dëbore, nga e cila u ftoh dhe vdiq nga pneumonia një muaj më vonë.

Kontrolli i Misionit ka krijuar një fletëvotimi dixhitale për astronautët amerikanë që gjenden në bordin e Stacionit Ndërkombëtar të Hapësirës, në mënyrë që ata të mund votojnë në zgjedhje nga orbita përmes një e-maili të sigurt.

Partia Anti-Masonike, njihet si e para ”parti e tretë” në Shtetet e Bashkuara. Ajo mbajti kongresin e parë kombëtar në vitin 1832 në një vagon treni.

Xhon Kuinsi Adamsi, është presidenti i vetëm që humbi si votën popullore ashtu edhe atë elektorale dhe sërish u bë president i SHBA-së.

Viti zgjedhor 1800 ishte aq i nxehtë nga pikëpamja e përplasjeve politike, sa që zv.presidenti Aron Bër vrau Aleksandër Hamiltonin në një duel.

Ditën e zgjedhjeve presidenciale, është e paligjshme të konsumohet alkool në shtetet e Kentakit dhe Karolinës së Jugut.

Gjatë fushatës zgjedhore mes Xhon Kuinsit dhe Endrju Xheksonit, politika amerikane i ngjante më shumë grafiteve nëpër banjot publike dhe getot e qyteteve të mëdha se sa një ligjërimi politik normal. Për shembull, Xheksoni e etiketoi Kuinsin një tutor prostitutash, ndërsa ky i fundit tha se gruaja e Xheksonit ishte një zuskë dhe nëna e tij një prostitutë.

Kandidati presidencial është i detyruar të jetë të paktën 35 vjeç, të ketë banuar në vend për të paktën 14 vitet e fundit, dhe të jetë një qytetar amerikan i lindur në SHBA.

Xhorxh Uashingtoni, mendonte se një kandidat për president s’duhet të duket shumë i etur për të fituar presidencën, ose ta kërkojë në mënyrë aktive atë. Përkundrazi, ai tha se duhet të jetë “presidenca ajo që duhet të kërkojë njeriun”. Ai e cilësonte fushatën elektorale aktive si të padenjë, madje edhe vulgare.

Gruaja e parë që kandidoi për presidente e SHBA-së ishte Viktoria Udhall në vitin 1872, gati 50 vjet para se Amendamenti i 19-të të lejonte gratë të votonin. Ndërkohë po atë vit Frederik Dagllas, ishte i pari afro-amerikan që u nominua për zv.president

Add a Comment

Twitter
ALB365 on Twitter
Latest Tweet: Gjarpër me dy koka në Apolloni?! (foto) https://t.co/rwq2rR64m7 https://t.co/lFxPoQQN9H
11,395 people follow ALB365
Twitter Pic cammipha Twitter Pic olsimust Twitter Pic albanaHa Twitter Pic kwabbybo Twitter Pic PercjaSu Twitter Pic Ianndest Twitter Pic brent633 Twitter Pic ivicespe Twitter Pic dawifey1 Twitter Pic maycol_p Twitter Pic bs_badgu Twitter Pic angie_an Twitter Pic be_be_AT Twitter Pic koseno Twitter Pic GoranPet Twitter Pic devendar Twitter Pic moazreza Twitter Pic shaunteb Twitter Pic ElkroniH Twitter Pic MindyL0u
Këtë e pëlqejnë %d blogues:
Read more:
Aksident i rëndë rrugor, plagosen 17 nxënës

Kosovë - Në ditën e parë të shkollës 17 nëxnës janë plagosur në një aksident të rëndë rrugor, i cili...

Close