Vitamina B12, shkencëtarët zbulojnë efektin befasues

Shkencëtarët zbuluan se vitamina B12 mund të korrigjojë në masë të madhe defektet e zhvillimit te krimbat që përdoren për të modeluar një çrregullim të rrallë gjenetik, duke ngjallur shpresat për një trajtim të ri të mundshëm.
Një zbulim befasues që lidhet me vitaminën B12 mund të hapë mundësi të reja për të kuptuar dhe trajtuar potencialisht çrregullimet e rralla gjenetike. Studiuesit zbuluan se kjo vitaminë mund të korrigjojë problemet e zhvillimit te krimbat mikroskopikë që bartin një mutacion gjenetik të lidhur me sindromën Verheij, një gjendje e rrallë njerëzore që shkakton vonesa në zhvillim, rritje të dëmtuar dhe shtat të shkurtër.
Gjetjet përqendrohen te një proces qelizor i quajtur bashkimi i ARN-së (RNA splicing), i cili ndihmon në përgatitjen e udhëzimeve gjenetike që qelizat përdorin për të prodhuar proteina. Gjatë këtij procesi, pjesët e panevojshme të ARN-së mesazhere hiqen, ndërsa pjesët e mbetura bashkohen në rendin e duhur. Kur ky proces nuk funksionon siç duhet, mund të pengojë funksionet thelbësore qelizore dhe të kontribuojë në shfaqjen e çrregullimeve të rënda të zhvillimit.
Mutacionet në gjenet përgjegjëse për këtë proces mund të shkaktojnë gjendje të tilla si sindroma Verheij. Për të kuptuar më mirë pasojat e këtyre ndryshimeve gjenetike, shkencëtarët studiuan se si një mutacion i ngjashëm ndikon në rritjen dhe metabolizmin në një model laboratorik.
Vitamina B12 përmbys defektet e zhvillimit te krimbat
Zbulimi doli nga eksperimentet e kryera me C. elegans, një krimb i vogël i rrumbullakët që përdoret gjerësisht në kërkimet biologjike. Studiuesit fillimisht po kërkonin gjene të panjohura më parë që ndikojnë në jetëgjatësinë, kur nisën të shqyrtonin një mutacion në një gjen të përfshirë në procesin e bashkimit të ARN-së. I njëjti gjen lidhet me sindromën Verheij te njerëzit.
Krimbat që bartnin këtë mutacion zhvilluan probleme që ngjanin me tipare të rëndësishme të çrregullimit njerëzor. Rritja e tyre u ngadalësua ndjeshëm dhe ata mbetën më të vegjël se normalisht.
Për të zbuluar arsyen e këtij fenomeni, shkencëtarët kryen analiza gjenetike dhe studiuan metabolizmin e krimbave. Ata zbuluan se mutacioni kishte çrregulluar disa rrugë specifike metabolike që varen nga vitamina B12 dhe janë thelbësore për rritjen e shëndetshme dhe funksionimin normal të qelizave.
Më pas, studiuesit testuan nëse dhënia e sasive shtesë të vitaminës B12 mund t’i kundërvihej këtyre ndryshimeve. Çuditërisht, trajtimi riktheu në normalitet proceset metabolike të prekura dhe korrigjoi anomalitë e zhvillimit që lidhen me mutacionin.
“U befasuam kur zbuluam se një ndryshim në një proces themelor të përpunimit të ARN-së kishte një efekt kaq të drejtpërdrejtë në metabolizmin e varur nga vitamina B12”, thotë Jonathan Kölschbach, autori i parë i studimit. “Edhe më emocionuese ishte fakti se arritëm të korrigjonim në masë të madhe pasojat e këtij ndryshimi në modelin eksperimental me krimba, duke përdorur vitaminën B12.”
A mund të ndihmojë vitamina B12 në trajtimin e një çrregullimi të rrallë gjenetik?
Për të shqyrtuar nëse gjetjet e tyre mund të zbatoheshin edhe te njerëzit, studiuesit analizuan të dhëna të disponueshme publikisht nga qelizat njerëzore. Ata bashkëpunuan gjithashtu me Hormos Dafsari, neuropediatër në Spitalin Universitar të Këlnit, për të mbledhur mostra gjaku nga pacientë të diagnostikuar me sindromën Verheij.
Këto hulumtime zbuluan prova të ndryshimeve të ngjashme metabolike te njerëzit, duke sugjeruar se rrugët metabolike të lidhura me vitaminën B12, të cilat preken te krimbat, mund të luajnë gjithashtu një rol në çrregullimin njerëzor.
Megjithëse rezultatet janë premtuese, studiuesit ende nuk kanë përcaktuar nëse marrja e suplementeve të vitaminës B12 mund të përmirësojë simptomat te personat me sindromën Verheij. Do të nevojiten studime të tjera për të përcaktuar nëse përfitimet e vërejtura te krimbat mund të shndërrohen në një trajtim për pacientët.
Ky zbulim ngre gjithashtu një mundësi më të gjerë. Çrregullimet metabolike mund të kontribuojnë në një masë më të madhe nga sa mendohej më parë në sëmundjet që shkaktohen nga funksionimi i gabuar i procesit të bashkimit të ARN-së. Kuptimi i këtyre lidhjeve mund t’i ndihmojë studiuesit të identifikojnë strategji të reja terapeutike, të cilat potencialisht mund të shtrihen përtej sindromës Verheij edhe te çrregullime të tjera të rralla gjenetike.
“Studimi ynë është një shembull i mirë se si kërkimet bazë mbi organizmat model mund të ofrojnë njohuri të reja për sëmundjet njerëzore”, thotë Adam Antebi, drejtor në Institutin Max Planck për Biologjinë e Plakjes dhe autori kryesor i studimit. “Kështu, një pyetje themelore biologjike mund të çojë në një qasje të re, e cila në planin afatgjatë mund të ketë gjithashtu rëndësi mjekësore.”/ScienceDaily












